Të drejtat e mia
Hapi 5 nga 6
Ligji në Kosovë dhe në Shqipëri të mbron. Kur e di çfarë të takon, është më e vështirë që dikush të të kthejë mbrapsht.
Në këtë hap
Të drejtat e tua
- Të jesh e mbrojtur nga dhuna fizike, psikologjike, seksuale dhe ekonomike, edhe nëse jeni të martuar, edhe nëse jetoni në shtëpinë e tij ose të familjes së tij.
- Të informohesh për të drejtat dhe për procedurat në gjuhën tënde.
- Të kesh dikë që e ndjek rastin tënd falas: në Kosovë mbrojtësin e viktimave, në Shqipëri koordinatorin vendor në bashki.
- Të marrësh ndihmë juridike falas.
- Të strehohesh në një vend të sigurt bashkë me fëmijët.
- Të kërkosh urdhër mbrojtjeje, edhe nëse nuk do të bësh kallëzim penal.
Urdhri i mbrojtjes
Urdhri i mbrojtjes është vendim që të mbron nga dhunuesi. Mund ta urdhërojë dhunuesin të largohet nga shtëpia, të mos të afrohet ty dhe fëmijëve, të mos të kontaktojë dhe të mos vijë në punën tënde apo në shkollën e fëmijëve.
Kosovë
Urdhri i mbrojtjes emergjente: kur je në rrezik të menjëhershëm. Gjykata vendos brenda 24 orëve.
Urdhri i mbrojtjes: procedurë e rregullt, pasi gjykata dëgjon të dyja palët. Zgjat më gjatë.
Shqipëri
Urdhri paraprak: jepet nga policia menjëherë, kur rreziku është i lartë.
Urdhri i menjëhershëm: jepet nga gjykata brenda 48 orëve.
Urdhri i mbrojtjes: pasi dëgjohen të dyja palët. Zgjat më gjatë.
- Gjej dikë që të ndihmon. Mbrojtësin e viktimave (Kosovë, 0800 11 112), linjën 116 117 (Shqipëri), një strehimore ose një juriste falas. Kërkesën mund ta bëjnë bashkë me ty.
- Trego çfarë ka ndodhur. Çdo lloj dhune vlen, edhe kërcënimet, ofendimet, kontrolli dhe marrja e parave. Nëse ke fotografi, mesazhe ose raport mjekësor, sille.
- Gjykata vendos. Kërkesa mund të dorëzohet drejtpërdrejt në gjykatë, nuk ke nevojë të kalosh nga policia.
- Mbaje urdhrin me vete. Nëse dhunuesi e shkel, thirr policinë: Kosovë 192, Shqipëri 129. Shkelja e urdhrit të mbrojtjes është vepër penale.
Urdhri është i rëndësishëm, por nuk mjafton gjithmonë vetëm. Kërko edhe një plan sigurie dhe një organizatë që e ndjek rastin tënd. Siguria ime.
Policia
Nëse jeta jote ose e fëmijëve është në rrezik tani, thirr policinë: Kosovë 192, Shqipëri 129, ose 112. Edhe nëse ke pasur përvoja të këqija, në rrezik të menjëhershëm kjo është mënyra më e shpejtë që të vijë dikush.
Para se të shkosh në polici
- Mos shko vetëm. Telefono më parë një strehimore, një qendër grash, mbrojtësin e viktimave ose linjën 116 117, dhe kërko që dikush të të shoqërojë. Kur je me një këshilltare ose juriste pranë, policia zakonisht të trajton ndryshe.
- Merr me vete çfarë ke: fotografi, raport mjekësor, mesazhe, shënime me data. Edhe pa prova, deklarata jote vlen.
- Mendo ku do të flesh sonte. Strehimorja ose organizata mund ta organizojë këtë me ty.
Çfarë të kërkosh
"Dua që kallëzimi im të regjistrohet. Ju lutem më jepni një kopje ose numrin e rastit."
"Nuk jam e sigurt në shtëpi. Nuk kthehem atje. Dua strehim."
"Dua të kërkoj urdhër mbrojtjeje."
"Dua të flas me mbrojtësin e viktimave." (Kosovë) / "Dua që të njoftohet koordinatori vendor." (Shqipëri)
"Dua të flas me një zyrtare grua."
"Si e keni emrin dhe numrin e distinktivit?"
Çfarë ka për detyrë policia
- Të marrë deklaratën tënde dhe ta regjistrojë rastin.
- Të vlerësojë rrezikun për ty dhe për fëmijët.
- Të të informojë për të drejtat dhe të të lidhë me mbrojtësin e viktimave ose me koordinatorin vendor, dhe me strehimin nëse ke nevojë.
- Të të mbrojë. Policia nuk duhet të të detyrojë të kthehesh te personi që të dhunon.
Kur policia nuk ndihmon
Shumë gra tregojnë se policia nuk i ka besuar, e ka quajtur dhunën "punë familjare" ose i ka kthyer në shtëpi. Kjo nuk është në rregull, dhe nuk është fundi i rrugës.
Mos u kthe në shtëpi nëse nuk je e sigurt. Që nga stacioni, ose sapo të dalësh, telefono një strehimore ose linjën e ndihmës dhe thuaj: "Policia nuk më ndihmoi dhe nuk kam ku të shkoj."
Kosovë: 0800 11 112, Shqipëri: 116 117, Strehimoret
- Shëno gjithçka: data, ora, stacioni, emrat ose numrat e policëve, çfarë u the dhe çfarë të thanë.
- Urdhër mbrojtjeje direkt në gjykatë, pa kaluar nga policia, me ndihmën e një juristeje falas ose të mbrojtësit të viktimave.
- Kallëzim direkt në prokurori. Kallëzimin penal mund ta bësh edhe drejtpërdrejt atje.
- Strehimore dhe qendër grash: mund t'i kontaktosh drejtpërdrejt. Ato mund të të shoqërojnë dhe të sigurohen që rasti yt të trajtohet siç duhet.
Ankohu
Nëse policia nuk e ka bërë punën e saj, ke të drejtë të ankohesh. Ankesa ndihmon rastin tënd dhe gratë e tjera. Një organizatë grash mund të të ndihmojë ta shkruash.
Kosovë
Inspektorati Policor i Kosovës heton ankesat ndaj policëve, në mirëbesim.
Linja falas, 24 orë: 0800 03333
Email: info.ipk@rks-gov.net
Mund të ankohesh edhe te Avokati i Popullit.
Shqipëri
Agjencia e Mbikëqyrjes së Policisë heton ankesat ndaj policëve.
Mund të ankohesh edhe te Avokati i Popullit. Linja 116 117 dhe organizatat e grave të ndihmojnë me ankesën.
Ky është informacion i përgjithshëm, jo këshillë ligjore. Ligjet kryesore: në Kosovë, Ligji për parandalimin dhe mbrojtjen nga dhuna në familje, dhuna ndaj grave dhe dhuna me bazë gjinore; në Shqipëri, Ligji "Për masat ndaj dhunës në marrëdhëniet familjare". Për rastin tënd, pyet një juriste falas.