Jeta pas largimit
Pjesë e hapit 3: Ku të gjej ndihmë
"Nuk kam para dhe nuk kam ku të shkoj" është arsyeja më e shpeshtë pse gratë mbeten. Kjo faqe tregon çfarë ndihme ekziston për të ardhurat, banimin dhe punën. Nuk është e lehtë, por nuk e bën vetëm.
Bëje planin me një këshilltare. Strehimoret dhe qendrat e grave ndihmojnë edhe pas largimit: me letrat, me aplikimet për ndihmë dhe me kërkimin e punës. Ku të gjej ndihmë.
Hap pas hapi
- Siguria dhe strehimi i parë: strehimore, familje ose shoqe.
- Urdhri i mbrojtjes: të mbron ty, dhe në Shqipëri të hap edhe derën e ndihmës ekonomike. Urdhri i mbrojtjes.
- Dokumentet: letërnjoftimi, dokumentet e fëmijëve, llogaria bankare.
- Të ardhurat: ndihma sociale ose ekonomike, alimentacioni për fëmijët.
- Puna: zyra e punësimit, kurse profesionale, programe për gratë.
- Banesa: qira, strehim social ose banesë e përbashkët me familjen.
Paratë e tua
- Hap një llogari bankare vetëm në emrin tënd, mundësisht në një bankë që ai nuk e përdor. Të duhet vetëm letërnjoftimi. Kujdes që njoftimet e bankës të mos vijnë në telefonin ose emailin që ai kontrollon.
- Nëse mundesh, kurse pak para në mënyrë të sigurt, ose lëri te dikush që i beson.
- Bëj fotografi ose kopje të dokumenteve të rëndësishme: pronë, kontrata, pagë, borxhe.
- Nëse ai të merr rrogën, të detyron të marrësh borxhe ose nuk të jep para për gjërat bazë, kjo është dhunë ekonomike dhe ligji e njeh si dhunë.
Nëse ai të mban dokumentet
Mbajtja e dokumenteve të tua është gjithashtu formë dhune. Mund të kërkosh dokumente të reja:
- Kosovë: në zyrat e gjendjes civile në komunë (Agjencia e Regjistrimit Civil).
- Shqipëri: në Zyrën e Gjendjes Civile ose përmes e-Albania.
- Njofto policinë që dokumentet të janë marrë, dhe kërko një vërtetim. Mbrojtësi i viktimave ose koordinatori vendor mund të të ndihmojnë.
Në Kosovë
- Të ardhuratQendra për Punë Sociale në komunë
Apliko për ndihmë sociale dhe për mbështetje për fëmijët. Merr me vete letërnjoftimin, dokumentet e fëmijëve dhe, nëse e ke, vendimin e gjykatës ose urdhrin e mbrojtjes.
- PunaZyrat e punësimit dhe qendrat e aftësimit profesional
Regjistrohu si punëkërkuese dhe pyet për kurse falas. Shtëpia e Sigurt në Gjakovë ka organizuar praktika pune me pagesë bashkë me zyrën e punësimit. Qeveria ka pasur edhe një skemë që paguante 70% të rrogës për gjashtë muaj për gratë që i mbijetuan dhunës në familje: pyet nëse është ende aktive.
- MbështetjeStrehimoret dhe organizatat e grave
Disa strehimore ofrojnë programe riintegrimi, kurse profesionale, mbështetje për biznes të vogël dhe ndjekje edhe pasi largohesh. Medica Kosova ofron aktivitete për të fituar të ardhura.
- BanimiPas strehimores
Gjetja e banesës pas strehimores është ende e vështirë në Kosovë, dhe organizatat e grave po kërkojnë zgjidhje nga shteti. Fillo herët: pyet strehimoren dhe Qendrën për Punë Sociale për mundësitë në komunën tënde.
Në Shqipëri
- Të ardhuratNdihma ekonomike
Gratë që kanë urdhër mbrojtjeje ose urdhër të menjëhershëm mbrojtjeje kanë të drejtë për ndihmë ekonomike për gjithë kohën që urdhri është në fuqi. Apliko në bashki, te shërbimi social, me kopjen e urdhrit.
- BanimiStrehimi social
Viktimat e dhunës në familje janë ndër kategoritë me përparësi për strehim social, p.sh. qira e subvencionuar. Apliko në bashkinë tënde dhe kërko ndihmë nga koordinatori vendor.
- PunaZyrat e punës dhe programet e punësimit
Regjistrohu si punëkërkuese dhe pyet për programet e nxitjes së punësimit dhe kurset e formimit profesional. Qendra Kombëtare për Trajtimin e Viktimave të Dhunës në Familje ofron edhe formim profesional.
- FëmijëtAlimentacioni
Gjykata mund ta urdhërojë babain të paguajë për fëmijët. Një juriste e ndihmës juridike falas e përgatit kërkesën me ty.
Mos harro veten
Pas dhunës, trupi dhe mendja kanë nevojë për kohë. Pagjumësia, frika, lodhja dhe ndjenja e fajit janë të zakonshme. Këshillimi në qendrat e grave është falas. Ti nuk po fillon nga zero: po fillon nga guximi që të nxori nga dhuna.
Një fillim i ri
Jeta pas largimit nuk bëhet e lehtë menjëherë. Edhe në pranverë ka ditë të ftohta. Por çdo javë që kalon në siguri, merr diçka nga vetja përsëri: gjumin, qetësinë, të qeshurën, të ardhmen.
Ashtu si toka pas dimrit, edhe ti ke nevojë për kohë, ngrohtësi dhe kujdes. Ato do të vijnë.